علت درد مقعد، تشخیص و درمان تیر کشیدن مقعد

علت درد مقعد، تشخیص و درمان تیر کشیدن مقعد

درد مقعد یک وضعیت شایع است که احتمال دارد بر اثر بیماری‌هایی مثل بواسیر یا هموروئید، شقاق، سندرم لواتور آنی و اسپاسم زود گذر مقعد ایجاد شود. احساس درد در مقعد همیشه نشان دهنده یک شرایط جدی نیست و ممکن است خود به خود برطرف شود. به طور کلی باید گفت درد یک نوع احساس ناراحتی است که اغلب توسط محرک‌های شدید یا مخرب درونی (بیماری‌ها) یا بیرونی (عوامل محیطی) در بدن ایجاد می‌شود.

درد یک پدیده‌ پیچیده ذهنی یا یک تجربه حسی و عاطفی ناخوشایند همراه با آسیب بافتی است که ممکن است در هر جایی از بدن فرد به وجود آید. این موضوع در حالی‌ بد تلقی می‌شود که در علم پزشکی یک نشانه از بیماری‌هاست و به تشخیص و درمان بیشتر بیماری‌ها کمک می‌کند.

درد مقعدی چیست؟

درد مقعدی در حقیقت احساس درد یا ناراحتی در رکتوم و انتهایی‌ترین قسمت از دستگاه گوارش است. درد مقعد یک مشکل نسبتاً شایع است و می‌تواند با علائمی مانند پرولاپس(افتادگی)، فشار یا خونریزی همراه باشد.

احساس تیر کشیدن در مقعد یا درد مقعدی اغلب می‌تواند از بیماری‌هایی مانند بواسیر یا شقاق مقعد ناشی شود که در آن صورت با علائمی مثل خون در مدفوع یا خونریزی همراه است. اگرچه ممکن است اسهال یا یبوست نیز وجود داشته باشد.

مشاوره آنلاین و فوری برای تشخیص

اگر برای تشخیص علت و درمان درد مقعدی نیاز به مشاوره دارید از طریق واتساپ با مشاوران ما در تماس باشید.

شایع‌ترین علل درد مقعد

نوع درد مقعد معمولاً با توجه به علت زمینه‌ای آن متفاوت است. برای مثال بواسیر معمولاً باعث ناراحتی خفیف یا متوسط می‌شود، در‌حالی که شقاق مقعد می‌تواند به صورت احساس پاره شدن یا تیر کشیدن مقعد بروز پیدا کند.

درد رکتوم یا مقعد همچنین می‌تواند به علت بیماری‌های التهابی روده، عفونت‌های موضعی یا جراحات جزئی در این منطقه رخ دهد. سرطان راست روده یکی از نادرترین علل درد رکتومی است.

دلایل شایع احساس فشار یا ناراحتی مقعد عبارت است از:

بواسیر یا هموروئید

هموروئید (تورم دردناک در سیاهرگ یا مویرگ‌های کانال مقعد) یک مشکل شایع است که معمولاً به علت زور زدن در هنگام اجابت مزاج و وارد شدن فشار زیاد به مقعد ایجاد می‌شود.

بلند کردن اجسام سنگین و زایمان نیز از دیگر علل شایع آن هستند. ناراحتی و درد ناشی از بواسیر هنگام نشستن (فشار بر روی بواسیر) بیشتر می‌شود. بواسیر در مراحل ابتدایی تنها باعث ناراحتی خفیف مقعد خواهد شد، اما با پیشرفت این بیماری و ترومبوزه شدن درد مقعدی ناشی از لخته خون ایجاد شده به طور ناگهانی شروع شده و شدت می‌یابد.

برای اطلاعات بیشتر درمورد اینکه هموروئید یا بواسیر چیست؟ و روش‌های درمان هموروئید به مقالات مربوطه مراجعه کنید.

شقاق مقعد

شقاق یا فیشر مقعدی، یک پارگی یا ترک کوچک در سطح پوست یا درون مخاط راست‌روده است که درد ناشی از آن در اولین بار بسیار مبهم است و ساعت‌ها ادامه دارد. این اختلال از مدفوع سفتی که به سختی از مقعد همراه با ایجاد کشش بیش از حد عبور می‌کند، ناشی می‌شود.

این مشکل همچنین می‌تواند در افرادی که دریچه مقعد خیلی تنگ دارند نیز رخ دهد. درد شقاق مقعدی هم قبل و هم بعد از اجابت مزاج احساس می‌شود ولی حین حرکت روده‌ای و دفع مدفوع آن‌قدر دردناک خواهد شد که بیشتر افراد سعی در به تأخیر انداختن مدفوع خواهند کرد.

نگه داشتن مدفوع برای ساعت‌های طولانی و خودداری از دفع آن باعث سفت شدن مدفوع و در نتیجه حرکت مشکل‌تر مدفوع و ایجاد درد مقعدی بیشتر خواهد شد.

برای اطلاعات بیشتر و آشنایی با علائم و دلایل فیشر، به مقاله شقاق چیست و همچنین روش‌های درمان شقاق مقعدی مراجعه کنید.

سندرم لواتور آنی

سندرم لواتور یا همان سندرم لواتور آنی که به صورت گرفتگی عضله لواتور آنی (گروهی از عضلات اطراف مقعد) کف لگن بروز می‌کند باعث درد در ناحیه‌ی مقعد و راست‌روده می‌شود.

این سندرم در زنان کمی بیشتر از در مردان رخ می‌دهد. درد ناشی از سندرم لواتور آنی درد ملایم و ثابتی است که غالباً درون رکتوم احساس شده و با نشستن بدتر و با ایستادن و راه‌ رفتن بهبود می‌یابد. درد آن معمولاً در حدود ۲۰ دقیقه طول می‌کشد و در فواصل منظم تکرار می‌شود.

اسپاسم زودگذر مقعد

یک گرفتگی همراه با درد رکتوم زودگذر است که معمولاً در زنان و در افراد جوان‌تر از ۴۵ سال رخ می‌دهد. اگرچه علت دقیق درد شناخته شده نیست، اما بسیاری از پزشکان بر این باورند که اسپاسم عضله اسفنکتر مقعد عامل ایجاد آن است. درد آنال در اسپاسم زودگذر مقعد ناگهانی و شدید است و معمولاً کمتر از یک دقیقه به طول می‌انجامد. اما در موارد نادر، اسپاسم می‌تواند تا یک ساعت نیز ادامه پیدا کند.

حتی درد تیز و آزار دهنده‌ی آن می‌تواند فرد را از خواب عمیق بیدار کند. این درد می‌تواند چند روز پشت سر هم ایجاد سپس برای هفته‌ها یا ماه‌ها ناپدید شود.

فیستول مقعدی

مقعد توسط غدد کوچکی احاطه شده که روغن ترشح می‌کنند تا پوست مقعد را روان و سالم نگه دارند. اگر یکی از این غدد مسدود شود، ممکن است یک حفره عفونی (آبسه) ایجاد شود.

برخی از آبسه‌های اطراف مقعد به فیستول یا تونل‌های کوچکی تبدیل می‌شوند که غده عفونی را به سوراخی در پوست مقعد متصل می‌کند. اگر آبسه درمان نشود احتمال ایجاد فیستول بیشتر است. علاوه بر درد مقعدی، فیستول مقعدی می‌تواند باعث تورم در اطراف مقعد، حرکات روده دشوار و دفع خون یا چرک در حین اجابت مزاج و حتی تب شود. درمان فیستول مقعدی فقط با جراحی و لیزر امکانپذیر است.

علاوه بر علل اصلی درد مقعد که گفته شده، دلایل دیگری نیز به صورت نادر می‌توانند درد و ناراحتی مقعدی ایجاد کنند که شامل:

  • سرطان روده‌ بزرگ: درد مقعدی می‌تواند نشانه‌ی نادری برای سرطان روده‌ی بزرگ و راست‌روده باشد که در بیشتر موارد درد و خونریزی با هم بروز می‌کند
  • عفونت روده: عفونت قسمتی از روده از جمله آبسه آنورکتال، پروکتیت و التهاب رکتوم می‌تواند درد ضربان‌دار مقعدی ایجاد کند
  • پروستاتیت: مشکلات پروستات ممکن است درد یا احساس فشار در رکتوم تولید کند
  • بیماری التهابی روده: کولیت اولسراتیو و بیماری کرون می‌تواند با درد مقعدی بروز کند
  • نزدیکی مقعدی: رابطه مقعدی یا وارد شدن اجسام سفت خارجی مانند آلت مردانه یا آلت مردانه‌ی مصنوعی می‌تواند در رکتوم درد شدیدی ایجاد کند
  • پرولاپس رکتوم (افتادگی روده): بیرون زدن قسمتی از راست‌روده از سوراخ مقعد می‌تواند دردناک باشد
  • درد دنبالچه (درد دنبالچه یا درد اطراف دنبالچه): درد ناحیه‌ انتهایی ستون فقرات یعنی دنبالچه می‌تواند به مقعد انتشار یابد.
  • بیماری و عفونت‌های مقاربتی که ممکن است از اندام‎‌های تناسلی به مقعد و روده انتقال پیدا کنند یا هنگام رابطه مقعدی منتقل شوند. این بیماری‌ها شامل سوزاک، کلامیدیا، تبخال، سیفلیس و غیره است.

مراجعه به پزشک و تشخیص

وقتی درمان‌های خانگی بی‌نتیجه و فاقد اثربخشی مثبت است، باید برای بررسی بیشتر و درمان اساسی با توجه به علت ایجاد کننده درد مقعد به پزشک متخصص مراجعه شود. اگرچه به طور کلی درد رکتوم نیاز به مراجعه اورژانسی به بیمارستان ندارد اما در صورت همراه بودن درد مقعدی با علائم هشدار دهنده‌ دیگری مانند تب، ترشح عفونی از راست‌روده، درد منتشر شونده از مقعد به شکم، خونریزی شدید مقعدی، افتادگی و بیرون‌زدگی مقعد و احساس وجود جسم خارجی در مقعد نیاز به مراجعه فوری و اورژانسی دارد.

هرچند بسیاری از بیماران دارای درد ناحیه‌ رکتوم با کمک یک پزشک متخصص درمان خواهند شد، اما در برخی موارد نیاز به یک تیم درمانی از متخصصین گوارش، اورولوژیست، غدد، بیماری‌های عفونی و جراحان داخلی نیاز است تا علائم شدید و پیچیده درد مقعد فرد درمان شود.

پزشک با پرسیدن سوالاتی در زمینه‌ نوع درد، میزان شدت، عوامل کاهنده و افزاینده و سایر علائم احتمالی همراه آن از یک سو و معاینه‌ بالینی و مشاهدات ظاهری خود از سوی دیگر به جست‌وجوی علت ایجاد کننده درد مقعد فرد می‌پردازد.

گاهی به معاینه‌ انگشتی برای بررسی بیشتر نیاز دارد و در مواقعی که به بیماری‌های زمینه‌ای نیز شک می‌کند آزمایشات تخصصی دیگری چون کولونوسکوپی، سیگموئیدسکوپی، آنوسکوپی و بیوپسی بافت مقعدی را انجام می‌دهد.

درمان درد مقعد

پزشک پس از تشخیص علت درد ناحیه‌ مقعدی، اقدامات درمانی لازم را با توجه به نوع و شدت بیماری انجام می‌دهد. درمان‌ها با توجه به علت شامل:

  • درد اسپاسم زودگذر مقعد: برای جلوگیری از حمله‌ درد اسپاسم زودگذر مقعدی، ممکن است داروهای ضد آسمی مانند آلبوترول (سالبوتامول) استنشاقی در حملات مکرر یا طولانی مدت کمک کند. گزینه‌های درمانی دیگر مثل قرص کلونیدین دو بار در روز و پماد نیتروگلیسرین موضعی در کنترل درد مؤثر هستند.
  • درد سندرم لواتور آنی: برای کمک به کنترل درد سندرم لواتور آنی، پزشک ممکن است یک داروی ضد التهابی و ریلکس‌کننده‌ عضلانی تجویز کند
  • درد هموروئید: بسته به نوع هموروئید، درمان‌های متفاوتی از دارو درمانی تا جراحی توصیه می‌شود. بهترین زمان برای درمان دردناک‌ترین نوع هموروئید یعنی بواسیر ترومبوزه در ۴۸ ساعت اول تشکیل آن است که پزشک با یک روش ساده می‌تواند در مطب تحت بی‌حسی موضعی و ایجاد یک برش کوچک، لخته خون را بردارد.

به این مقاله نیاز دارید؟ درمان بواسیر با لیزر در تهران، عمل جراحی هموروئید

  • درد شقاق مقعد: برای کمک به التیام شقاق مقعد، پزشک از پماد شقاق و کرم‌هایی نظیر دیلتیازم یا نیترات گلیسیرین به عضلات مقعد استراحت می‌دهد. تزریق سم بوتولینوم به اسفنکتر مقعد نیز می تواند به بهبود در بیماران مبتلا به شقاق مزمن مقعد کمک کند.
    اگر شقاق به درمان‌های اولیه پاسخ ندهد، ممکن است یک روش دیگر به نام اسفنکتروتومی لازم باشد که با یک برش کوچک در اسفنکتر مقعد به کاهش اسپاسم عضلانی و ریلکس شدن آن کمک کند.
    درمان شقاق با لیزر هم یکی دیگر از روش های درمان فوری فیشر است که یک روش بدون جراحی و سرپایی به حساب می‌آید.
  • درد مقعد با علل نادر: در درمان سایر علل نادر و مشکلات اساسی که منجر به درد مقعد شده است مانند مشکلات رکتوم، سرطان روده بزرگ، پروستاتیت، بیماری التهابی روده و عفونت روده، مدیریت درد شامل درمان مشکلات اساسی است.
درمان درد مقعد

برای درمان سریع اقدام کنید

برای درمان سریع بیماری‌های مقعدی از طریق شماره زیر با کلینیک تماس بگیرید.

اغلب دردهای مقعدی طی درمان صحیح و پیگیری مداوم با درصدهای بالایی درمان شده و به صورت کامل بهبود می‌یابند. درد مقعدی ناشی از هموروئید در گاهی با درمان‌های ساده و پتجاه درصد دردهای مقعدی ناشی از شقاق مقعد طی سه هفته رفع می‌شود.

البته اگر درد هموروئید و شقاق بیشتر از چند هفته طول بکشد نیاز به درمان های پزشکی و جراحی است.

دو سوم افراد مبتلا به سندرم لواتورآنی طی درمان بهبود می‌یابند. برای درمان صد در صدی اسپاسم زودگذر مقعدی روش‌های جدید و نوین در حال مطالعه و بررسی است. دردهای مقعدی نادر و اساسی هم مانند سرطان روده بزرگ یا بیماری پروستات دارای پیش‌آگهی ضعیف تا خوب بسته به میزان اثربخشی درمان هستند.

درمان درد مقعد در خانه

در برخی از موارد می‌توانید درد مقعدی خود را در خانه درمان کنید.

  • حمام سیتز دو یا سه بار در روز به مدت ۱۵ دقیقه می‌تواند به تسکین درد کمک کند.
  • داشتن یک رژیم غذایی با فیبر بالا هم می‌تواند با کنترل یبوست، به کاهش اسپاسم و فشار و درمان درد مقعدی کمک کند.
  • استفاده از داروهای مسکن هم می‌تواند به درمان درد مقعدی کمک کند.
  • پرهیز از نشستن طولانی مدت و استفاده از بالش‌های دوناتی هم گزینه مناسبی برای کنترل و درمان درد مقعدی است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

11 دیدگاه

  1. محمد غزنوی گفت:

    تشکر از مقاله خوب ومفید

  2. clinic گفت:

    سلام. احمال داره بواسیر داخلی باشه باید معاینه بشین.

  3. ساخل گفت:

    سلام. اگر فقط درد مقعد باشه . علائم دیگه مثل خونریزی، خارش و ترشحات نباشه علتش چی هست؟

  4. clinic گفت:

    سلام. باید معاینه بشین حضورا تشریف بیارید.

  5. سهرابی گفت:

    سلام آقای دکتر من مدتی هست که بعد از اینکه زیاد میشینم و بعد از دستشویی مقعدم درد مگیره. علتش چی هست و باید چیکار کنم؟

  6. clinic گفت:

    سلام
    ممکنه دچار شقاق یا بواسیر شده باشید که با بررسی سایر علائمتون امکان تشخیص قطعی وجود داره
    تماس با کلینیک ۰۲۱۸۸۸۷۱۰۷۸

  7. سبحان گفت:

    سلام. اگر درد مقعد فقط از مدفوع باشه علتش چی هست؟

  8. clinic گفت:

    سلام
    دوست عزیز اول باید علت درد مقعد مشخص بشه و بر اساس اون برای درمان اقدام کنید
    توصیه میکنم برای معاینه حضوری مراجعه کنید ۰۲۱۸۸۸۷۱۰۷۸

  9. معصوم گفت:

    سلام چه دارویی رو برای درمان درد مقعد پیشنهاد میدین

  10. clinic گفت:

    سلام
    علائمتون میتونه نشان دهنده ابتلا به شقاق یا زخم مقعدی باشه که برای بررسی دقیق لازمه مراجعه کنید ۰۲۱۸۶۰۸۴۹۷۳
    همچنین لازمه که از یبوست پیشگیری کنید و اجازه تدین تو ناحیه مقعدتون فشار ایجاد بشه

  11. هومن گفت:

    سلام روز بخیر من مدتیه تو مقعدم احساس درد و بعضی وقتام سوزش دارم که موقع اجابت بدتر میشه اما خونریزی ندارم دلیلش چی هست