علائم شقاق مقعدی یا فیشر، دلایل و انواع شقاق

علائم شقاق مقعدی یا فیشر، دلایل و انواع شقاق
تعریف شقاق یا فیشر

شقاق یا فیشر (fissure) بیماری شایعی است که بسیاری از افراد در طول زندگی خود آن را تجربه می نمایند، این بیماری در واقع زخمی مخاطی می‌باشد که قسمت داخلی ناحیه مقعدی یا آنال را که طولی حدود ۳ سانتی متر دارد، دچار می‌سازد. به عبارت ساده تر به زخم ایجاد شده در ناحیه مقعد اطلاق داده می شود، البته باید در این میان اذعان داشت که بیماری مورد بحث، دارای عود و بهبودی های مکرر است.

بدیهی است این بیماری می تواند در نقاط دیگری به غیر از مقعد نیز ایجاد شود، به عنوان مثال این احتمال وجود دارد که بعد از زایمان در سینه ها نیز این عارضه به وجود آید.از سوی دیگر باید به این نکته نیز اذعان داشت که امکان ابتلا به بیماری مورد بحث در تمام سنین حتی شیرخواران نیز وجود دارد و بر اساس آمار موجود میزان ابتلا به شقاق مقعدی یا فیشر در خارج از کشور میان زنان و مردان مساوی می باشد.

اما این در حالی است که در ایران میزان ابتلا زنان به این بیماری از مردان پیشی گرفته است و همچنین در افراد بالغ جوان این بیماری شایع تر می‌باشد.از سوی دیگر امکان ابتلای بسیاری از بانوان بعد از انجام زایمان طبیعی یا سزارین به این بیماری وجود دارد چرا که در دوران بارداری عضلات لگن شل می‌شود.

دلایل ابتلا به شقاق مقعدی یا فیشر

دلایل بروز شقاق یا فیشر

بسیاری از متخصصان بر این باور هستند که ایجاد ضربه و آسیب بر اثر عبور مدفوع سفت و خشک از کانال خروجی مقعد می تواند عامل اصلی ایجاد این عارضه باشد، اما این در حالی است که بنا بر تحقیقات بین المللی صورت گرفته در خصوص این بیماری ابتلا به اسهال نیز می تواند باعث بروز علائم این بیماری گردد.

علائم شقاق مقعدی یا فیشر

علایم شقاق یا فیشر

جالب است بدانیم که این بیماری دارای علائمی مانند ایجاد احساس درد به هنگام اجابت مزاج، سوزش، خارش، ایجاد زائده پوستی و همچنین ایجاد خونریزی بعد از عمل دفع می باشد، هرچند در این میان باید خاطر نشان کرد که میزان بروز علائم متناسب با نوع و یا درجه آن متفاوت است، اما ایجاد احساس درد در تمام افراد مبتلا وجود دارد.

انواع شقاق یا فیشر

انواع شقاق یا فیشر

گفتنی است این بیماری را می‌توان بر اساس علائم و مدت زمان ایجاد آن بر دو نوع حاد و مزمن تقسیم بندی کرد.

  1. حالت حاد یا اصطلاحا شقاق اولیه: این حالت در مراحل ابتدایی بیماری یعنی در ۳ تا ۶ هفته اول که علائم بیماری ظاهر می شود بروز خواهد کرد. البته در ظاهر تنها یک زخم و یا شکاف ساده است که در قسمت آندرم یعنی قسمت پوشش سلولی مقعد به وجود می آیند. شقاق یا فیشر حاد در ۹۵ درصد بیماران با استفاده از درمان دارویی بهبود می یابد.
  2. حالت مزمن یا اصطلاحاً شقاق ثانویه: این حالت بیشتر بر اساس ورم ها و تصلب بافت ها ( فیبروسیز ) ایجاد می شود. به عبارت ساده تر بعد از گذشت بیش از ۸ الی ۱۲ هفته در بیمار مشخص و پدیدار می شود و در ۹۵ درصد نیاز به انجام جراحی در این دسته از بیماران وجود دارد.

شایان ذکر است نمونه التهاب هایی که در حالت و نوع مزمن (کرونیک فیشر) ظاهر می شوند، عبارتند از یک توده محافظ (سنتینال) یا علائم پوستی در اطراف ناحیه دیستال شقاق و یک زائده با ساختار بافت مقعدی که بیش از حد بزرگ شده (هیپرتروفید) و در ابتدای این عارضه در کانال مقعدی شکل گرفته است.

باید در نظر داشت که شقاق حاد، خود را به صورت یک زخم خطی نشان می دهد، اما شقاق مزمن زخم وسیع تری است که لبه های برجسته دارد، به گونه ای که فیبرهای سفید عضله اسفنکتر داخلی در کف آن قابل مشاهده است و اغلب در سمت خارجی این زخم یک منگوله پوستی( Skin tag) و در سمت داخلی آن یک پاپیلای مقعدی هیپرتروفیه( sentinel pile) یا زائده نگهبان نیز دیده می شود.

برای تشخیص نیاز به کمک دارید؟

اگر علائم مشابهی را تجربه می‌کنید و برای تشخیص بیماریتان نیاز به کمک دارید می توانید از طریق واتساپ با ما در ارتباط باشید.

عوارض شقاق یا فیشر

عوارض شقاق یا فیشر

آنچه مسلم است عدم درمان به موقع این بیماری می تواند باعث بروز کم خونی در فرد مبتلا به این بیماری شود، همچنین در برخی از موارد پیشرفت این عارضه می تواند عمل دفع را برای بیمار دشوار سازد، چرا که ادامه این روند می تواند باعث تنگی مقعد شود.

مطلب مرتبط: درمان شقاق یا فیشر مقعدی با لیزر

تشخیص شقاق

تشخیص شقاق یا فیشر

باید توجه داشته باشید که فیشر به طور معمول در پایین و یا بالای سوراخ مقعد ایجاد می شود و چنانچه این عارضه در محل دیگری دیده شود می‌توان احتمال وجود بیماری های دیگر را داد.

از این رو توصیه می‌شود در صورت مشاهده زخم و وجود خونریزی بعد از اجابت مزاج، برای معاینه زخم و تشخیص به پزشک متخصص مراجعه شود. چرا که وجود زخم های متعدد می تواند حاکی از بیماری های دیگری چون بیماری های التهابی روده، سیفلیس، نقص سیستم ایمنی ، سل، ایدز و یا کانسر مقعد باشد.

بنابراین بهتر است با بروز زخم و یا حتی خونریزی برای تشخیص به پزشک متخصص مراجعه شود، هرچند در این میان باید خاطر نشان کرد که در صورت بروز احساس درد شدید باید معاینه داخلی را تا کمتر شدن احساس درد به تعویق انداخت. این در حالی است که می توان برای رد سایر علل خونریزی مقعدی از آندوسکوپی و یا سیگموپیدوسکوپی استفاده کرد.

عوامل افزایش دهنده خطر ابتلا به شقاق یا فیشر

عوامل افزایش دهنده خطر ابتلا به شقاق یا فیشر

به طور کلی می توان عوامل مختلفی را باعث بروز و یا تشدید بیماری شقاق یا فیشر بر شمرد که در ادامه به شرح آن می پردازیم.

  • ابتلا به یبوست
  • ابتلا به اسهال
  • سابقه بارداری های متعدد
  • سرطان خون
  • بیماری کرون
  • بیماری های نقص ایمنی

بررسی روش های پیشگیری از ابتلا به این عارضه

بررسی روش های پیشگیری از ابتلا به شقاق یا فیشر

همان گونه که می دانیم پیشگیری از ابتلا به این بیماری مانند سایر بیماری ها از اهمیتی ویژه ای برخوردار است ، از این رو بسیاری از متخصصان بر این باور هستند که بهترین راه پیشگیری و درمان و خونریزی جلوگیری از بروز یبوست می باشد، بدین معنا که فرد مبتلا باید از رژیم غذایی مناسب پیروی کند تا دچار یبوست نشود، چرا که در صورت بروز یبوست فرد شرایط بدتری را تجربه خواهد کرد.

پیشگیری از شقاق یا فیشر با رژیم غذایی

پیشگیری از شقاق یا فیشر با رژیم غذایی

 برای پیشگیری از این عارضه می‌توان با رعایت موارد زیر از بروز آن جلوگیری کرد.

  • استفاده از مواد غذایی فیبر دار
  • استفاده از سبزیجات
  • استفاده از میوه جات
  • استفاده کافی از مایعات
  • استفاده از نان سبوس دار
  • استفاده از روغن زیتون به جای سس در سالاد
  • انجام فعالیت های بدنی مناسب
  • میل غذا در فضای آرام و به دور از تنش و یا استرس

باید توجه داشته باشید که رژیم غذایی در هر فرد متناسب با شرایط وی توصیه می شود. همچنین باید طی هر ماه این رژیم غذایی تغییر یابد.

لازم به ذکر است که برای عدم ابتلا به یبوست در این میان می توان به همراه رعایت رژیم غذایی مناسب از ملین های مانند پودر پسیلیوم، برن و سی لاکس نیز استفاده کرد.

شقاق یا فیشر در دوران بارداری

شقاق یا فیشر در دوران بارداری

یکی از عوارض شایع بارداری ابتلا به بیماری شقاق یا فیشر می باشد. چرا که فرد در این دوران به علت استفاده از قرص آهن و مواردی از این دست و یا عدم تحرک لازم به یبوست مبتلا می شود که برای درمان شقاق بهتر است زیر نظر متخصص زنان اقدام به مصرف دارو نمایند و همچنین در صورت امکان انجام جراحی را به بعد از زایمان موکول کنند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

11 دیدگاه

  1. clinic گفت:

    سلام
    ممکنه به دلیل زخم مقعدی یا شقاق باشه. باید سایر علائمتون مثل سوزش و خونریزی هم بررسی بشه
    سعی کنید تا حد امکان از یبوست جلوگیری کنید و به اندازه کافی فیبر مصرف کنید. همچنین مصرف پماد آنتی فیشر هم میتونه بهتون کمک کنه اما اگر بعد از یک هفته علائمتون بهتر نشد حضوری تشریف بیارید

  2. clinic گفت:

    زخم مقعدی همون شقاق هست. تا حد امکان با مصرف فیبر از یبوست جلوگیری کنید و برای تعیین وقت معاینه و عمل لیزر شقاق با کلینیک تماس بگیرید ۰۲۱۸۸۸۷۱۰۷۸

  3. محمدرضا گفت:

    من بعد از مدفوع دچار درد مقعد میشم و تا نیم ساعت این درد ادامه داره لطفا دلیلشو بهم بگید

  4. منصور گفت:

    مقعدم زخمه میخوام عمل کنم. زخمه می خاره خون میاد

  5. clinic گفت:

    سلام دوست عزیز
    با توجه به شدت تنگی دریچه مقعد درمان میتونه متفاوت باشه و با مصرف دارو یا استفاده از دیلاتاسیون ها برطرف بشه اما با لیزر خیر

  6. اشکان گفت:

    سلام و خسته نباشید
    من چند ساله پیش عمل شقاق داشتم Sphinctrotomy . و حالا به خاطر جای زخم بعد عمل دچار تنگی مقعدی شدم Anal stenosis. ایا مشکلم با لیزر حل میشه؟

  7. clinic گفت:

    هرچه درمان و به تعویق بندازید زخم شقاق عمیق تر و دردناک تر میشه. باید فیبر کافی مصرف کنید، حمام سیتز داشته باشید و هرچه زودتر برای درمان قطعی اقدام کنید

  8. clinic گفت:

    سلام
    دوست عزیز اگر بعد از یک هفته مصرف پماد علائمتون بهتر نشد به این معنیه که دچار شقاق مزمن هستید که با دارو درمان نمیشه و نیاز به لیزر و جراحی شقاق هست
    میتونید برای بررسی وضعیت بیماریتون حضوری تشریف بیارید. جهت تعیین وقت با ۰۲۱۸۸۸۷۱۰۷۸ تماس بگیرید

  9. فاطمه گفت:

    پماد ایپروئید داده معاینه کردن گفتن عفونت هم نکرده شقاق هست ولی همچنان درد میکنه موقع مدفوع کردن اولش ولی بعدا آروم میشه خونریزی هم ندارم فقط انگار زخم هستش موقع مدفوع کردن وگرنه بعد از یکی دو ساعت اوکی میشه الان باید چیکار کنم

  10. فاطمه گفت:

    سلام من هنگام دفع مزاج احساس درد دارم و بعد از دفع دفع مزاج دردم کمتر میشه خونریزی ندارم فقط درد اذیت کنندس دکتر رفتم گفته شقاق پماد داده استفاده کردم فرقی نکردم من الان باید چیکار کنم

  11. Arbiple گفت:

    سلام آقای دکتر عزیز وقتتون بخیر.من چندروزه تو مقعدم احساس سوزش زیاد دارم باید چیکار کنم