دلایل ابتلا به شقاق مقعدی یا فیشر، علائم و انواع شقاق

دلایل ابتلا به شقاق  مقعدی یا فیشر، علائم و انواع شقاق

شقاق یا فیشر بیماری شایعی است که بسیاری از افراد در طول زندگی خود آن را تجربه می نمایند، این بیماری در واقع زخمی مخاطی می باشد که قسمت داخلی ناحیه مقعدی یا آنال را که طولی حدود ۳ سانتی متر دارد، دچار می سازد، به عبارت ساده تر به زخم ایجاد شده در ناحیه مقعد اطلاق داده می شود، البته باید در این میان اذعان داشت که بیماری مورد بحث، دارای عود و بهبودی های مکرر است.

تعریف شقاق یا فیشر

بدیهی است این بیماری می تواند در نقاط دیگری به غیر از مقعد نیز ایجاد شود، به عنوان مثال این احتمال وجود دارد که بعد از زایمان در سینه ها نیز این عارضه به وجود آید، از سوی دیگر باید به این نکته نیز اذعان داشت که امکان ابتلا به بیماری مورد بحث در تمام سنین حتی شیرخواران نیز وجود دارد و بر اساس آمار موجود میزان ابتلا به شقاق مقعدی یا فیشر در خارج از کشور میان زنان و مردان مساوی می باشد اما این در حالی است که در ایران میزان ابتلا زنان به این بیماری از مردان پیشی گرفته است و همچنین در افراد بالغ جوان این بیماری شایع تر می باشد.
از سوی دیگر امکان ابتلای بسیاری از بانوان بعد از انجام زایمان طبیعی یا سزارین به این بیماری وجود دارد چرا که در دوران بارداری عضلات لگن شل می شود.

دلایل بروز شقاق یا فیشر

دلایل بروز شقاق یا فیشر

بسیاری ازمتخصصان بر این باور هستند که ایجاد ضربه و آسیب بر اثر عبور مدفوع سفت و خشک از کانال خروجی مقعد می تواند عامل اصلی ایجاد این عارضه باشد ، اما این در حالی است که بنا بر تحقیقات بین المللی صورت گرفته در خصوص این بیماری ابتلا به اسهال نیز می تواند باعث بروز علائم شقاق یا فیشرگردد.

علایم شقاق مقعدی یا فیشر

علایم شقاق یا فیشر

جالب است بدانیم که این بیماری دارای علایمی مانند ایجاد احساس درد به هنگام اجابت مزاج، سوزش، خارش، ایجاد زائده پوستی و همچنین ایجاد خونریزی بعد از عمل دفع می باشد، هرچند در این میان باید خاطر نشان کرد که میزان بروز علایم متناسب با نوع و یا درجه آن متفاوت است، اما ایجاد احساس درد در تمام افراد مبتلا وجود دارد.

انواع شقاق یا فیشر

انواع شقاق یا فیشر

گفتنی است شقاق یا فیشر را می توان بر اساس علایم و مدت زمان ایجاد آن بر دو نوع حاد و مزمن تقسیم بندی کرد.

  1. حالت حاد یا اصطلاحا شقاق  اولیه: این حالت در مراحل ابتدایی بیماری یعنی در ۳تا ۶ هفته اول که علایم بیماری ظاهر می شود، بروز خواهد کرد که البته در ظاهر تنها یک زخم و یا شکاف ساده است که در قسمت آندرم یعنی قسمت پوشش سلولی مقعد به وجود می آیند. شقاق یا فیشر حاد در ۹۵ درصد بیماران با استفاده از درمان دارویی بهبود می یابد.
  2. حالت مزمن یا اصطلاحا شقاق ثانویه: این حالت بیشتر بر اساس ورم ها و تصلب بافت ها ( فیبروسیز ) ایجاد می شود، به عبارت ساده تر، بعد از گذشت بیش از ۸ الی ۱۲ هفته در بیمار مشخص و پدیدار می شود و در ۹۵ درصد نیاز به انجام جراحی در این دسته از بیماران وجود دارد.

شایان ذکر است نمونه التهاب هایی که در حالت و نوع مزمن ( کرونیک فیشر ) ظاهر می شوند، عبارتند از یک توده محافظ (سنتینال ) ، یا علائم پوستی در اطراف ناحیه دیستال شقاق یا فیشر و یک زائده با ساختار بافت مقعدی که بیش از حد بزرگ شده (هیپرتروفید ) و در ابتدای شقاق یا فیشر در کانال مقعدی شکل گرفته است.
باید در نظر داشت که شقاق یا فیشر حاد، خود را به صورت یک زخم خطی نشان می دهد، اما شقاق یا فیشر مزمن زخم وسیع تری است که لبه های برجسته دارد، به گونه ای که فیبرهای سفید عضله اسفنکتر داخلی در کف آن قابل مشاهده است و اغلب در سمت خارجی این زخم یک منگوله پوستی( Skin tag) و در سمت داخلی آن یک پاپیلای مقعدی هیپرتروفیه( sentinel pile) یا زائده نگهبان نیز دیده می شود.

عوارض شقاق یا فیشر

عوارض شقاق یا فیشر

,فیشرآنچه مسلم است عدم درمان به موقع این بیماری می تواند باعث بروز کم خونی در فرد مبتلا به این بیماری شود، همچنین در برخی از موارد پیشرفت شقاق یا فیشر می تواند عمل دفع را برای بیمار دشوار سازد، چرا که ادامه این روند می تواند باعث تنگی مقعد شود.

تشخیص شقاق یا فیشر

تشخیص شقاق یا فیشر

باید توجه داشته باشید که  فیشر یا شقاق ها به طور معمول در پایین و یا بالای سوراخ مقعد ایجاد می شود و چنانچه شقاق یا فیشر در محل دیگری دیده شود می توان احتمال وجود بیماری های دیگر را داد، از این رو توصیه می شود در صورت مشاهده زخم و وجود خونریزی بعد از اجابت مزاج، برای معاینه زخم و تشخیص به پزشک متخصص مراجعه شود ، چرا که وجود زخم های متعدد می تواند حاکی از بیماری های دیگری چون بیماری های التهابی روده، سیفلیس، نقص سیستم ایمنی ، سل، ایدز و یا کانسر مقعد باشد، بنابراین بهتر است با بروز زخم و یا حتی خونریزی برای تشخیص به پزشک متخصص مراجعه شود، هرچند در این میان باید خاطر نشان کرد که در صورت بروز احساس درد شدید باید معاینه داخلی را تا کمتر شدن احساس درد به تعویق انداخت،این در حالی است که می توان برای رد سایر علل خونریزی مقعدی از آندوسکوپی و یا سیگموپیدوسکوپ استفاده کرد.

عوامل افزایش دهنده خطر ابتلا به شقاق یا فیشر

عوامل افزایش دهنده خطر ابتلا به شقاق یا فیشر

به طور کلی می توان عوامل مختلفی را باعث بروز و یا تشدید بیماری شقاق یا فیشر بر شمرد که در ادامه به شرح آن می پردازیم.

  • ابتلا به یبوست
  • ابتلا به اسهال
  • سابقه بارداری های متعدد
  • سرطان خون
  • بیماری کرون
  • بیماری های نقص ایمنی

بررسی روش های پیشگیری از ابتلا به شقاق یا فیشر

بررسی روش های پیشگیری از ابتلا به شقاق یا فیشر

همان گونه که می دانیم پیشگیری از ابتلا به این بیماری مانند سایر بیماری ها از اهمیتی ویژه ای برخوردار است ، از این رو بسیاری از متخصصان بر این باور هستند که بهترین راه پیشگیری و درمان و خونریزی جلوگیری از بروز یبوست می باشد، بدین معنا که فرد مبتلا باید از رژیم غذایی مناسب پیروی کند تا دچار یبوست نشود، چرا که در صورت بروز یبوست فرد شرایط بدتری را تجربه خواهد کرد.

پیشگیری از شقاق یا فیشر با رژیم غذایی

پیشگیری از شقاق یا فیشر با رژیم غذایی

همان گونه که می دانیم پیشگیری از ابتلا به این بیماری مانند سایر بیماری ها از اهمیتی ویژه ای برخوردار است ، از این رو بسیاری از متخصصان بر این باور هستند که بهترین راه پیشگیری و درمان و خونریزی جلوگیری از بروز یبوست می باشد، بدین معنا که فرد مبتلا باید از رژیم غذایی مناسب پیروی کند تا دچار یبوست نشود، چرا که در صورت بروز یبوست فرد شرایط بدتری را تجربه خواهد کرد.

  • استفاده از مواد غذایی فیبر دار
  • استفاده از سبزیجات
  • استفاده از میوه جات
  • استفاده کافی از مایعات
  • استفاده از نان سبوس دار
  • استفاده از روغن زیتون به جای سس در سالاد
  • انجام فعالیت های بدنی مناسب

میل غذا در فضای آرام و به دور از تنش و یا استرس
باید توجه داشته باشید که رژیم غذایی در هر فرد متناسب با شرایط وی توصیه می شود ، همچنین باید طی هر ماه این رژیم غذایی تغییر یابد.

لازم به ذکر است که برای عدم ابتلا به یبوست در این میان می توان به همراه رعایت رژیم غذایی مناسب از ملین های مانند پودر پسیلیوم، برن و سی لاکس نیز استفاده کرد.

شقاق یا فیشر در دوران بارداری

شقاق یا فیشر در دوران بارداری

یکی از عوارض شایع بارداری ابتلا به بیماری شقاق یا فیشر می باشد چرا که فرد در این دوران به علت استفاده از قرص آهن و واردی از این دست و یا عدم تحرک لازم به یبوست مبتلا می شود که برای درمان شقاق یا فیشر بهتر است زیر نظر متخصص زنان اقدام به مصرف دارو نمایند و همچنین در صورت امکان انجام جراحی را به بعد از زایمان موکول کنند.

پاسخ دهید