بواسیر چیست؟ علائم بیماری هموروئید، علت، انواع و عوارض

بواسیر چیست؟ علائم بیماری هموروئید، علت، انواع و عوارض

گفتنی است بیش از نیمی از مردم دنیا در طول زندگی خود حداقل یک بار این بیماری را تجربه می‌نمایند، این در حالی است که طبق آمار موجود میزان شیوع آن در دو جنس (زن و مرد) مساوی ذکر شده است و در بیشتر موارد سن ابتلا به این بیماری بالای ۴۵ سال گزارش شده است.

بواسیر یا هموروئید چیست؟ یک بیماری است که در ناحیه مقعد و نشیمنگاه ایجاد می‌شود. بواسیر به انگلیسی (hemorrhoids) هم شناخته می‌شود. اگر به موقع برای درمان هموروئید اقدام کنید دیگر به نوع پیشرفته و مزمن این عارضه دچار نمی‌شوید.

هموروئید چیست؟

بواسیر-چیست

جالب است بدانیم که بواسیر یا هموروئید بالشتک های عروقی طبیعی موجود در کانال مقعد می‌باشد که نقش بسزایی را در عمل دفع ایفا می‌کنند. به عبارت ساده تر این بیماری یک نوع واریس وریدی محسوب می‌شود که در ناحیه رکتوم (راست روده) ایجاد می‌شود.

بدیهی است زمانی که رگ های این ناحیه متورم یا ملتهب شود، از حالت طبیعی خود خارج خواهد شد و در قالب یک بیماری بروز می‌کند. البته بر اساس اظهار نظر بسیاری از پزشکان ایجاد فشار در بروز این بیماری نقش بسزایی را ایفا می کند، بدین معنا که در هنگام عمل دفع سیاهرگ های ناحیه مقعد پرخون شده و در نهایت متورم می شود که در صورت تکرار فشار و یا یبوست سطح ناحیه مقعد زخم شده و باعث خونریزی می‌شود. همچنین این احتمال وجود دارد که فرد سالیان متمادی مبتلا به بیماری بواسیر یا هموروئید باشد اما تنها با ایجاد خونریزی پی به بیماری خود ببرد.

علت بواسیر چیست؟

متاسفانه تا به امروز هنوز علت اصلی ایجاد این بیماری شناخته نشده است، اما به طور کلی می‌توان عوامل متعددی را در بروز بیماری مورد بحث دخیل دانست که در ذیل به آن اشاره می‌کنیم:

  • ابتلا به یبوست مزمن
  • ابتلا به اسهال طولانی مدت
  • رژیم غذایی کم فیبر
  • استفاده ناکافی از مایعات
  • اضافه وزن
  • نشستن و یا ایستادن به مدت طولانی
  • انجام ورزش های سنگین
  • بلند کردن اجسام سنگین
  • وراثت
  • بارداری
  • سرفه های مزمن
  • مصرف مشروبات الکی
  • نزدیکی مقعدی
  • انجام جراحی‌ راست‌ روده‌ یا پارگی‌ مجرای‌ تناسلی‌ به‌ هنگام‌ زایمان‌ و دوختن‌ آن‌
  • ایجاد فشار به هنگام عمل دفع
  • استفاده از لباس های تنگ
  • مصرف بعضی از داروها
  • کهولت سن
  • نشستن طولانی مدت در توالت

علائم بواسیر یا هموروئید

علائم بواسیر یا هموروئید

شایان ذکر است نشانه‌های بواسیر زیاد است و توصیه می‌شود فرد تنها در صورت بروز یکی از نشانه های مذکور به پزشک متخصص مراجعه نماید، چرا که عدم توجه به علائم بواسیر و درمان نکردن آن می‌تواند منجر به پیشرفت و حاد شدن شرایط بیمار و شود.

  • ایجاد خونریزی: به طور کلی شایع ترین نشانه بیماری بواسیر یا هموروئید بروز خونریزی روشن است که در مراحل ابتدایی و یا خفیف به صورت قطره قطره اما با پیشرفت این بیماری شدت خونریزی نیز بیشتر خواهد شد به نوعی که در برخی از موارد این احتمال وجود دارد که فرد مبتلا دچار کم خونی شود.
  • ایجاد زائده گوشتی: بیرون زدگی و یا پرولایس نیز یکی دیگر از نشانه های این بیماری محسوب می شود که البته بیشتر به علت پیشرفت بیماری ظاهر می شود.
  • احساس درد: این نشانه تنها در صورت پیشرفت زیادی بیماری بروز خواهد کرد.
  • احساس خارش: این نشانه به ندرت ایجاد می شود.
  • ایجاد ترشح مخاطی (بلغمی) پس از اجابت مزاج
  • دفع ناقص مدفوع: فرد حتی پس از انجام عمل دفع احساس می کند تخیله کامل انجام نشده است.

به این مقاله نیاز دارید؟ عکس بواسیر

مشاوره تشخیص هموروئید

اگر علائم و نشانه های بواسیر را تجربه می کنید اما از وجود این بیماری مطمئن نیستید، برای تعیین وقت معاینه و مشاوره با ما تماس بگیرید.

انواع هموروئید

Types of hemorrhoids

آنچه مسلم است نشانه های بواسیر یا هموروئید به طور معمول با توجه به موقعیت قرار گیری این بیماری متفاوت می باشد، از این رو می توان این بیماری را به سه دسته تقسیم بندی کرد:

  1. بواسیر داخلی
  2. بواسیر خارجی
  3. بواسیر ترومبوزه

بواسیر یا هموروئید داخلی

همان گونه که می دانیم هموروئید بخشی از ساختمان طبیعی راست روده وابتدای کانال مقعد و در بالای خط دندانه ای و یا اپی تلیوم ستونی (ازحدود ۶-۳ سانتیمتری داخل مقعد) است که به صورت بالشتک های عروقی کوچک یا همان توده های زیر مخاطی ضخیمی می‌باشد که به علت ایجاد فشار موقع اجابت مزاج، این احتمال وجود دارد که جابه جا شوند.

وظیفه اصلی این بالشتک ها کمک در کنترل باد و مایع مدفوعی وهمچنین جهت تسهیل دفع ومراقبت ازمجرای مقعد در هنگام خروج مدفوع می باشد.
دراین حالت بالشتک بواسیری از درون روده متورم می شود، اما فرد مبتلا قادر به دیدن و یا لمس کردن این بالشتک ها نیست.

همچنین بر اساس نظر سنجی به عمل آمده از بیماران، بیشتر افراد در این نوع از هموروئید احساس درد و یا ناراحتی ندارند، اما به علت ایجاد فشار در هنگام اجابت مزاج خراشیدگی روی توده هموروئیدی به وجود می‌آید که این امر منجر به خونریزی می شود و تکرار آن در مرور زمان باعث خروج بالشتک ها به سمت خارج از مقعد می شود.

به گونه ای که فرد مبتلا به بواسیر یا هموروئید خارجی خواهد شد و بایستی خیلی سریع نسبت به درمان بواسیر داخلی اقدام نماید.

 این بیماری را به چهار درجه تقسیم بندی نمودند که در ادامه به شرح تفضیلی آن خواهیم پرداخت.

تقسیم بندی بواسیر یا هموروئید بر اساس شدت علایم
  • درجه یک: در این حالت توده ,هموروئید یا بواسیری کمی بزرگ شده وتنها نشانه آن در بعضی افراد، ایجاد خونریزی بدون درد می باشد.
  • درجه دو: در این حالت توده هموروئید یا بواسیری بزرگ تر شده ، به گونه ای که در هنگام اجابت مزاج دچار بیرون زدگی می شود اما بلافاصله بعد از اتمام عمل دفع ، به صورت طبیعی( خود به خود) به داخل مقعد باز می گردد، هر چند در این حالت فرد امکان بروز خونریزی نیز وجود دارد.
  • درجه سه: در این حالت توده هموروئید یا بواسیری باز هم بزرگ تر شده و در حین اجابت مزاج دچار بیرون زدگی می شود ،اما دیگر قادر نیست خودبه خود ، به داخل مقعد برگردد، از این رو با استفاده از دست آن را به داخل مقعد هدایت کرد ، در این درجه از بیماری هموروئید، امکان بروز خونریزی نیز می تواند وجود داشته باشد.
  • درجه چهار: در این حالت توده هموروئید یا بواسیری در بیرون از مقعد قرار می گیرد اما دیگر حتی با استفاده از دست نیز نمی تواند به داخل مقعد باز گردد.

به این مقاله نیاز دارید؟ درمان بواسیر یا هموروئید با لیزر

بواسیر یا هموروئید خارجی

این هموروئید زیر خط دندانه ای و در قسمت فوقانی تر با انودرم قرار دارد و در اکثر موارد بسیار دردناک است. هموروئید خارجی در زیر پوست کناره مقعد ایجاد می شود و این بالشتک های بواسیری نسبت به ایجاد درد وخونریزی ح ساس تر می باشند و همچنین در بیشتر موارد فرد احساس خارش شدیدی در ناحیه مقعد دارد، به نحوی که توده با اولین خارش دچار خونریزی می شود.

جالب است بدانیم در بعضی از موارد این احتمال وجود دارد که بواسیر یا هموروئید مانند کیسه‌ای پراز خون مشاهده شود که البته این بالشتک های پر خون بسیار دردناک ومتورم می شوند و از سوی دیگر نیز مستعد پاره شدن و یا خونریزی هستند و باید خیلی سریع نسبت به درمان بواسیر خارجی اقدام کرد.
افزایش فشار داخل شکم و لگن که به عللی همچون زور زدن طولانی ، وجود مدفوع سفت و حاملگی یا آسیت می تواند ایجاد شود، موجب پرشدن و اتساع تدریجی این شبکه های وریدی شده و نهایتاً بجای نسوج طبیعی هموروئیدال، پکه های واریسی دیده میشوند. این پکه های هموروئیدی هنگام عبور مدفوع سفت, می توانند آسیب دیده و خونریزی کنند و یا همراه با مخاط روی آن, هنگام اجابت مزاج از آنوس خارج شوند.

به این مقاله نیاز دارید؟ درمان بواسیر خارجی

بواسیر یا هموروئید ترومبوزه

به طور کلی این نوع از بواسیر بسیار دردناک است و می تواند ظرف حداکثر چند ساعت به وجود آید به گونه ای که بیمار طی ۴۸ یا ۷۲ ساعت احساس درد شدید و ناراحت کننده ای را تجربه می کند اما به مرور زمان از شدت درد کاهش می یابد که در این صورت توصیه می شود فرد به صورت اورژانسی به پزشک مراجعه نماید.

هموروئید های ترومبوزه به صورت برآمدگی کبود رنگ در لبه های کناری مقعد ظاهر می شوند و اندازه آن مانند یک لوبیا است. علل اصلی بروز این نوع از بواسیر ایجاد فشار بیش از حد در هنگام دفع مدفوع ، نشستن و ایستادن طولانی مدت و یا انجام ورزش های سنگین و بلند کردن اجسام سنگین می باشد(مانند راننده ها و ورزشکاران)

به این مقاله نیاز دارید؟ بواسیر خونی چیست؟

تشخیص بواسیر

تشخیص بواسیر

بدیهی است هموروئید را می توان به طور تیپیک با معاینه فیزیکی تشخیص داده می شود که در ادامه به اختصار نحوه انجام معاینه بیان می شود:

  1. در وضعیت سجده (knee-chest)
  2. لترال( sim’s)
  3. لیتومی : حالت طاق باز با ران های خم شده به شکم و زانوی خم شده

باید در نظر داشت که می توان هموروئیدهای خارجی را از بیرون مشاهده نمود ، اما هموروئید داخلی تا بیرون نزند هرگز قابل رویت نخواهد بود. از سوی دیگر این احتمال وجود دارد که در معاینه تویط دست، انگشت آغشته به خون شود.

این در حالی است که بهترین روش برای تشخیص هموروئید داخلی رکتوسکوپی می باشد که از این طریق ۸ تا ۱۰ سانتی متر از انتهای دستگاه گوارش قابل دید است، همچنین سیگموئیدسکپی یا کولونوسکوپی, جهت رد تشخیص های افتراقی دیگر ضروری می باشد با مشاهده مقعد و بافت اطراف می توان هموروئید خارجی و هموروئید داخلی پرولایه را تشخیص داد.

راهنمایی برای تشخیص

اگر برای تشخیص بیماری تان نیاز به کمک دارید، می توانید از طریق واتساپ با کترشناسان ما در ارتباط باشید.

چه زمانی برای درمان بواسیر به پزشک مراجعه کنیم؟

در صورت تجربه هر یک علائم این بیماری می بایست جهت تشخیص و تعیین درمان مناسب با پزشک مشورت کنید. اما در صورت تجربه علائم زیر اورژانسی به پزشک مراجعه کنید.

  • اگر در همان‌ جایی‌ که‌ بواسیر بوده‌، یک‌ برجستگی‌ سفت نیز‌ تشکیل‌ شود.
  • اگر بواسیر باعث‌ درد شدید شود.
  • اگر میزان خونریزی شدید باشد.
  • تغییر در عادات اجابت مزاج برای چند هفته
  • وجود خون در مدفوع
  • وجود مدفوع سیاه یا قیری رنگ
  • احساس ضعف، سردرد و یا تب

به این مطلب نیاز دارید؟ دکتر بواسیر

عوارض بواسیر

متأسفانه بسیاری از افراد به علت خجالت به پزشک متخصص جهت انجام معاینه و درمان بواسیر یا هموروئید مراجعه نمی کنند و این امر باعث پیشرفت بیماری خواهد شد به نحوی که با گذشت زمان انجام عمل دفع و یا نشستن بر سطوح سفت و سخت بسیار دردناک و عذاب آور خواهد شد.

این درحالی است که برخی از افراد نیز به دلیل عدم مراجعه به پزشک متخصص باعث طولانی شدن روند درمان و یا پیشرفت بیماری و بروز عوارض بواسیر می شوند، از این رو توصیه می شود با رویت علایمی مانند درد ، خونریزی و یا التهاب بدون هیچ خجالتی به پزشک متخصص مراجعه شود چرا که انجام درمان در مراحل اولیه بیماری بسیار ساده است. برخی از عوارض این بیماری به این شرح است:

  • کم خونی
  • عفونت یا التهاب
  • لخته شدن خون
  • درد شدید

درمان

بعد از انجام معاینه و مشخص شدن نوع هموروئید شما، پزشک معالجتان بهترین روش درمان بواسیر را به شما پیشنهاد می‌دهد. راه‌های مختلفی برای درمان این عارضه وجود دارد که شامل روش های خانگی و دارویی، رابربند، اسکلروتراپی، استاپلر و لیزر درمانی است.

انتخاب روش درمان رابطه مستقیمی با نوع بواسیری که به آن مبتلا هستید و همچنین شدت پیشرفت بیماری دارد. اگر به دنبال یک روش ساده و سرپایی برای رهایی از این بیماری هستید، روش قطعی درمان بواسیر با لیزر را به شما پیشنهاد می‌دهیم.

به این مقاله نیاز دارید؟ هزینه عمل بواسیر با لیزر

پیشگیری

پیشگیری از هموروئید

شایان ذکر است عدم درمان به موقع یبوست و یا اسهال مزمن می تواند زمینه ساز بروز بیماری های مانند بواسیر یا هموروئید و یا شقاق در فرد شود، بنابراین توصیه می شود در اولین فرصت ممکن اقدام به رفع آن نمایند.

هر چند در این مجال باید خاطر نشان کرد که مصرف خودسرانه ملین های شیمیایی خطرناک است، چرا که طبق گزارشات موجود استفاده از ملین های شیمیایی می تواند باعث بروز تنبلی روده و یا سایر مشکلات دیگر در فرد شود، این در حالی است که می توان با رعایت نکات ذیل به راحتی اقدام به درمان یبوست نمود.

  • استفاده از ملین های گیاهی: مصرف خاکشیر، آلو، انجیر و زردآلو، لواشک، برگه های میوه در فصول سرد سال
  • استفاده کافی از مایعات : مصرف روزانه ۸ تا ۱۰ لیوان آب
  • استفاده از روغن زیتون: توصیه می شود در غذا و یا در سالاد به عنوان جایگیزین سس استفاده شود.
  • استفاده ازسبزیجات پخته: سبزیجات پخته باعث تحریک معده و یا روده نخواهند شد.
  • انجام فعالیت های بدنی مناسب: عدم تحرک می تواند باعث تنبلی روده شود از این رو توصیه می شود فرد در طول روز اقدام به پیاده روی نماید.
  • عدم مصرف برخی از داروها: مصرف داروهای اعصاب و روان ، قرص آهن و مواردی از این دست می تواند باعث بروز یبوست شود.
  • عدم اعتیاد به مواد مخدر: مصرف مواد مخدر و یا استعمال دخانیات می تواند زمینه ساز ابتلا به یبوست محسوب شود.

باید در نظر داشت که در صورت عدم دستیابی به نتیجه مطلوب، به طور حتم باید به پزشک متخصص مراجعه شود تا ضمن بررسی دقیق دلایل اصلی ایجاد کننده ( ممکن است به علت ضایعات خوش خیم یا حتی سرطان های روده باشد) اقدامات درمانی لازم صورت گیرد.

سوالات متداول درباره هموروئید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

23 دیدگاه

  1. clinic گفت:

    سلام
    علائمی که میگید شبیه هموروئید و شقاق هست
    سعی کنید از یبوست پیشگیری کنید و روزی دوبار هم حمام سیتز بگیرید، اگه مشکلتون رفع نشد حتما حضوری برای بررسی مراجعه کنید ۰۲۱۸۸۸۷۰۸۹۶

  2. محسن گفت:

    من خارش و بعضی وقتا هم خونریزی دارم در حد دو سه قطره اما درد و برآمدگی ندارم میشه بگید علت چیه

  3. clinic گفت:

    سلام. خونریزی همیشه ناشی از بواسیر نیست! علت های بسیار زیاید داره برای تشخیص قطعی باید معاینه بشین.

  4. clinic گفت:

    سلام. احتمالا بواسیر خارجی هست. برای تشخیص قطعی و تجویز دارو باید معاینه بشین

  5. clinic گفت:

    سلام
    به احتمال زیاد عارضتون هموروئید هست اما برای تشخیص قطعی لازمه معاینه انجام بشه. سعی کنید از تغییرات مدفوع مثل یبوست و اسهال پیشگیری کنید
    میتونید یک هفته از پماد آنتی هموروئید و حمام سیتز استفاده کنید اما بعید میدونم در این مرحله بواسیر درمان بشه. برای وقتمعاینه میتونید تماس بگیرید ۰۲۱۸۸۸۷۱۰۷۸

  6. عاطفه گفت:

    سلام و وقت بخیر
    من به مدت ده روز اسهال مداوم داشتم
    در حال حاضر که درمان شدم یک برامدگی کوچک لوبیا مانند در دهانه مقعدم ایجاد شده و قابل مشاهده است و در مدفوعم خون مشاهده کردم
    آیا این نوع از بواسیر با پماد قابل درمان هست ؟

  7. سهیلا گفت:

    سلام آقای دکتر. من چند روزی هست که بعد از دفع خون میبینم و خیلی هم ترسیدم. با اطرافیان مشورت کردم. گفتن احتمالا بواسر هست. چطور باید مطمئن بشم؟ راهنمایی کنید با تشکر

  8. clinic گفت:

    سلام. خونریزی مقعدی علت های بسیار زیادی داره، باید معاینه بشین حضورا تشریف بیارید.

  9. ساناز گفت:

    سلام وقت بخیر.۱۸ سالمه یه مدته احساس کردم یه زائده کنار مقعدم هست بعد جدیدا احساس خارش دارم بعضی وقتا و هنگام مدفوع از مقعدم یکم خون میاد و امروز متوجه شدم لباس زیرم انگار ترشحی اب خون یه رنگ کمرنگ نارنجی قرمز داره خطرناکه؟

  10. clinic گفت:

    سلام احتمالا بواسیر هست برای تشخیص قطعی باید معاینه بشین.

  11. سونیا گفت:

    سلام من موقع مدفوع، یک زائده حیلی کوچک از مقعد م میاد بیرون که قرمز رنگ هست. بعدش میره داخلی ولی تا چند دقیقه درد دارم آُِیا این همون بواسیر هست؟

  12. clinic گفت:

    سلام
    دوست عزیز بواسیر درجه ۳ و ۴ فقط با جراحی و لیزر درمان میشه
    توصیه میکنم بیشتر از ۱۰ روز از پماد استفاده نکنید و در اولین فرصت برای برداشت ضایعه مراجعه کنید
    همچنین تو این مدت فیبر و مایعات کافی مصرف کنید تا دچار یبوست نشید و حمام سیتز هم تا حدی میتونه به کاهش التهاب کمک کنه
    تعیین وقت لیزر هموروئید ۰۲۱۸۸۸۷۱۰۷۸

  13. علی گفت:

    سلام. من حین پرواز چند ساعته متوجه درد شدم و احتمالاً دچار درجه ۴ شده‌ام. بعد ۴۸ ساعت تونستم پماد تهیه کنم و الان ۵ روزه از پماد آنتی هموروئید استفاده می کنم. دردش خوب شده و تورم هنوز هست. و یه مقدار کم از قسمت بیرون زده خشک و زبر شده. توصیه‌تون واسه این مدت؟

  14. clinic گفت:

    سلام
    دردتون همراه با خونریزی هست؟ بیرون زدگی هم دارید؟ باید سایر علائمتون بررسی بشه تا بفهمیم شقاق دارید یا بواسیر

  15. طاهری گفت:

    سلام دکتر درد خیلی شدیدی میگیرم موقع دفع اصلا نمیتونم درست رودمو خالی کنم چی میتونه باشه

  16. clinic گفت:

    سلام
    خانم فرشته همه و در هر سنی به دلیل افزایش فشار در مقعد ممکنه به هموروئید دچار بشن. باید نوع و گرید بیماریشون مشخص بشه تا بهترین روش درمانو پیشنهاد بدم
    بهتره برای معاینه حضوری مراجعه کنید ۰۲۱۸۸۸۷۱۰۷۸ یا در واتساپ عکس ارسال کنید ۰۹۱۹۷۷۱۵۵۲۷

  17. فرشته گفت:

    پسر من ۱۲ سالشه هموروئید داره چه راهی برای درمانش هست؟چرا بچه ها این بیماریو میگیرن

  18. clinic گفت:

    سلام جناب بهزاد
    اگر با دارو علائمتون بهتر نشده احتمالا بواسیر از توع پیشرفته هست که باید با جراحی و لیزر درمان بشه. بهتون روش لیزر بواسیر و پیشنهاد میکنم که یک عمل سرپایی و قطعی هست

  19. بهزاد گفت:

    سلام من علائم داشتم رفتم دکتر تشخیص بواسیر داد و بهم پماد و شیاف آنتی هموروئید داد ولی دوباره علائمم برگشته راه درمانش فقط جراحیه؟من شرایط عمل ندارم باید چیکار کنم

  20. clinic گفت:

    دوست عزیز باید معاینه انجام بشه و گرید هموروئید مشخص بشه.
    اگر پیشرفته نباشه ممکنه با دارو درمان بشه اما اگر گرید بیماریتون بالا باشه ممکنه نیاز به جراحی و لیزر باشه. سعی کنید تا حدم امکان با مصرف فیبر و مایعات هم از یبوست جلوگیری کنید

  21. عسل گفت:

    من خیلی وقتا یبوست دارم و حتی بعد دفع حس میکنم مدفوعم کامل خالی نشده و یه برآمدگی هم از مقعدم بیرون میزنه اما علائم دیگه ای ندارم. اگه بواسیر باشه چجوری باید درمانش کنم

  22. حسین حسنی گفت:

    بسیار عالی بود ممنون

  23. حسین حسنی گفت:

    بسیار عالی بود ممنون